Ιόνιος Ανθολογία


Εικόνα Αρχικής Σελίδας Περιοδικού

Κέρκυρα, Ιαν. 1834 — Ιαν. 1835, αρ. τ. 1, φακ. 1-4 και αρ. τ. 2, φακ. 5. Στο εξώφυλλο υπάρχει αναπαράσταση αγγείου με δύο λαβές, το οποίο φέρει καρπούς. Στον κορμό του αναγράφεται το μότο: «Μετ’ ελπίδων αγαθών». Αριστερά της βάσης του ο μήνας, δεξιά η χρονολογία και κάτω, σε δοτική, ο τόπος «Κέρκυρα». Στην πρώτη σελίδα κάθε φακέλου δηλώνονται τα «Εμπεριεχόμενα». Κοσμείται με ένθετες χαλκογραφίες. Είχε συνεχή σελιδαρίθμηση και διαστάσεις 21,5 x 14,5 εκ.

Είναι παράλληλα τρίγλωσση (ελληνική, διότι θεωρήθηκε «πάτριος» η γλώσσα αυτή, ιταλική, ως λόγω της «μακράς χρήσεως, κατασταθείσα ήδη γενικώς συνήθης» και αγγλική) έκδοση. Στην εν είδει εισαγωγής, σύντομη διατριβή αναλύεται το σκεπτικό και οι στόχοι της. Επισημαίνεται η εισαγωγή της αγγλικής γλώσσας στον επτανησιακό χώρο, ενέργεια δηλωτική των προθέσεων της Προστασίας, που προβάλλεται με ήπιο τρόπο και υπό την αιγίδα του πλέον φιλελεύθερου των αρμοστών, του φιλόμουσου λόρδου Νούγκεντ, ο οποίος αποτελεί τον αφανή υποστηρικτή του πρώτου αυτού περιοδικού στον ελληνικό χώρο.

Τα δημοσιεύματα είναι γενικού ενδιαφέροντος και ποικίλα (άρθρα, μελέτες, λογοτεχνικά κείμενα, διάφορες εργασίες και διατριβές, που δημοσιεύονται όλα ανώνυμα), ανταποκρινόμενα στον όρο ανθολογία, υπό την έννοια της ανθολόγησης κειμένων πνευματικής ύλης από τον ιόνιο χώρο, ο οποίος κατά τη συγκεκριμένη ιστορική στιγμή εμφανίζεται εύλογα με τοπική οντότητα. Περιέχονται κείμενα ποιητικά δημώδη, προσωπική ποίηση ερωτική και λυρική, θέματα επιστημονικά με κοινωνικές προεκτάσεις και πνεύμα εκσυγχρονιστικό (π.χ. «Τα αποτελέσματα της μηχανής»), μελέτες αρχαιογνωστικού περιεχομένου, εργασίες για την επτανησιακή χλωρίδα, παρουσίαση αρχαίων επιγραφών, χρυσόβουλων και νομισμάτων, κείμενα σχετικά με την αρχαία γραμματεία, ιστορικά δοκίμια για τα Ιόνια Νησιά, προσωπογραφίες, μεταφράσεις τραγωδιών (Αλφιέρι) κ.ά.

Στο τέλος του τ. Α’, υπάρχει απολογισμός που προβάλλει τη φιλελεύθερη προαίρεση της Βρετανίας για πνευματική άνοδο της προστατευόμενης Επτανήσου, ως «απόδειξιν και μαρτυρίαν της αναζωώσεως του πνεύματος των γραμμάτων εις το Κράτος τούτο, το οποίον πνεύμα δεν ημπορεί ποτέ να ανυψωθεί χωρίς νόμους ελεύθερους». Προλογικό σημείωμα δημοσιεύτηκε και στην αρχή του τ. Β’, δηλώνοντας ότι ο δοκιμιακός και παρορμητικός χαρακτήρας του τ. Α’ «προχωρεί τώρα εμπρός […]. Διατρανώνεται ακόμη η πεποίθηση για την επιτυχή συνέχεια και γίνεται λόγος περί […] Εθνικής καλυτερεύσεως του Ιονικού Κράτους». Πρέπει, εν τέλει, να τονιστεί η προσπάθεια σύζευξης της παράδοσης με τα σύγχρονα επιτεύγματα, ιδίως με τα αποτελέσματα της επιστήμης και της τεχνολογίας των αρχών του 19ου αιώνα, η αναγνώριση των εθνικών δικαίων της Επτανήσου και ένας οιονεί φιλελεύθερος ελιγμός των Άγγλων.

ΘΕΟΔΟΣΗΣ Δ. ΠΥΛΑΡΙΝΟΣ, Εγκυκλοπαίδεια του Ελληνικού Τύπου, 1784-1974, Ινστιτούτο Νεοελληνικών Ερευνών/Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών, Αθήνα 2008.




Ψηφιακή Συλλογή Κοσμόπολις, ’©’ Βιβλιοθήκη & Κέντρο Πληροφόρησης, 2008-2014,’ Πανεπιστήμιο Πατρών